Η κατασκευή της Αγγλικής εργατικής τάξης

Περίληψη

Αυτό το βιβλίο έχει έναν ‘άχαρο’ τίτλο, ο οποίος, όμως, εξυπηρετεί τον σκοπό του. Κατασκευή, διότι είναι μια μελέτη σε εξέλιξη, η οποία οφείλει πολλά και στους τρόπους δράσης και στις επιρροές. Η εργατική τάξη δεν ανέτειλλε σαν τον ήλιο σε καθορισμένο χρόνο. ‘Ηταν παρούσα στην κατασκευή της.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Oι αναρχικές ρίζες του κινήματος Occupy Wall Street

Περίληψη

Άρθρο του αναρχικού καθηγητή ανθρωπολογίας David Graeber στο Goldsmiths University of London που δημοσιεύθηκε αρχικά στο Al-Jazzera στις 30 Νοέμβρη 2011 και μεταφράστηκε από τον Rising Galaxy. Ο Graeber αναλύει ζητήματα που αφορούν το κίνημα των Αγανακτισμένων στις Η.Π.Α ενώ παράλληλα αντιπροτείνει βάσεις και νέου τύπου εξεγερσιακές αναρχικές δομές.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ιστορία και κριτική του καπιταλισμού

Περίληψη

Ο εκτεταμένος μετασχηματισμός του κόσμου τις τελευταίες δεκαετίες καταδεικνύει με δραματικό τρόπο ότι η σύγχρονη κριτική θεωρία οφείλει να ασχοληθεί πρωτίστως με τα ζητήματα της χρονικότητας, της ιστορικής δυναμικής και των μεγάλων δομικών αλλαγών, προκειμένου να βρίσκεται σε αντιστοιχία με την κοινωνική πραγματικότητα[i]. Η μαρξική κατηγορία του κεφαλαίου μπορεί, κατά την άποψή μου, να διαδραματίσει πρωταρχικό ρόλο στη θεμελίωση μιας τέτοιας θεωρίας για τον σύγχρονο κόσμο, υπό την προϋπόθεση να επανεξεταστεί προκειμένου να διαχωριστεί τόσο από τις διάφορες αναγνώσεις στις οποίες την υποβάλλουν οι παραδοσιακές μαρξιστικές ερμηνείες, όσο και από τις αντίστοιχες πρόσφατες προσεγγίσεις των κοινωνικών επιστημών.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Αφηρημένος Xρόνος

Περίληψη

Μετάφραση του ομώνυμου κεφαλαίου από το "Time, Labor and Social Domination"(C.U.P, 1993) του μαρξιστή διανοητή Moishe Postone. Η σύσταστη του αφηρημένου χρόνου ως κοινωνικά σημαντικού χρόνου συμπίπτει με τα πρώτα βήματα του καπιταλιστικού συστήματος τον δεκατο τέταρτο αιώνα στα αστικά κέντρα της δυτικής ευρώπης, ενός συστήματος το οποίο διακρίνεται από την κοινωνική σχέση της αφηρημένης εργασίας η οποία συναρτήσει αυτού του χρόνου παράγει τη θεμελιώδη καπιταλιστική αφηρημένη μορφή κοινωνικής διαμεσολάβησης, την αξία [χ ώρες εργασίας (αφηρημένος χρονος) -> ψ αξία)]

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

On the road to nowhere - Θέσεις για την κρίση

Περίληψη

Σε όλες τις κρίσεις του καπιταλισμού οι συσχετισμοί δύναμης άλλαζαν καταρχάς εις βάρος της εργατικής τάξης. Ακόμα και σήμερα η όξυνση τραβιέται μέχρι τα άκρα (η εργασία εντατικοποιείται, οι πραγματικοί μισθοί πέφτουν, οι κοινωνικές μεταβιβάσεις περικόπτονται). Βιώνουμε τη μεγαλύτερη αναδιανομή από κάτω προς τα πάνω στην ιστορία της ανθρωπότητας. Αυτή η αναδιανομή όμως δεν εξελίσσεται μόνο σαν ακραία πόλωση μεταξύ των "πολύ πλουσίων" και των "φτωχών", η κρίση (της πολιτικής) βαθαίνει επίσης τις διαφορές στο εσωτερικό της τάξης και προωθεί την απομόνωση.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Κυκλοφορία του Κοινού

Περίληψη

Αυτό το άρθρο προβαίνει σε θεωρητικές προτάσεις για να βοηθήσει στην κατανόηση ενός αναδυόμενου κομμουνισμού, μιας «επερχόμενης κοινότητας» που δεν είναι ούτε καπιταλιστική, ούτε σοσιαλιστική ούτε αναρχική και εντός της οποίας βρίσκεται η «άυλη εργασία». (1) Το επιχείρημα του άρθρου, εν συντομία έχει ως εξής: Ο Μαρξ θεώρησε ότι ο πυρήνας του καπιταλισμού είναι το εμπόρευμα, ένα αγαθό που παράχθηκε για ανταλλαγή μεταξύ ιδιωτών. Το μοντέλο του για την κυκλοφορία του κεφαλαίου εντόπισε τη μεταμόρφωση του εμπορεύματος σε χρήμα, το οποίο δίνει την εντολή για την απόκτηση περισσότερων πόρων και τον μετασχηματισμό τους σε περισσότερα αγαθά. Οι θεωρητικοί του αυτόνομου Μαρξισμού έδειξαν πως αυτή η κυκλοφορία του κεφαλαίου είναι επίσης και κυκλοφορία των αγώνων, καθώς συναντάει αντιστάσεις σε κάθε του σημείο. Αλλά παρόλο που αυτό το πλαίσιο αποδείχτηκε σημαντικό για την κατανόηση της πολυπλοκότητας του σύγχρονου αντικαπιταλισμού, μας λέει πολύ λίγα για το είδος της κοινωνίας προς την οποία κινούνται αυτοί οι αγώνες, πρόκειται για ένα σημείο που η αυτόνομη παράδοση έχει μείνει κυρίως βουβή. Σήμερα, νέες θεωρητικές προσεγγίσεις για το πλήθος και τη βιοπολιτική πρέπει να αναθεωρήσουν αυτή την σιωπή. Προτείνω ότι ο πυρήνας του κομμουνισμού είναι το κοινό (the common), το αγαθό που παράγεται για να μοιράζεται από κοινού. Ο κύκλος του κοινού (circuit of the common) ιχνογραφεί πως οι διαμοιρασμένοι πόροι παράγουν μορφές κοινωνικής συνεργασίας –ενώσεις- που συντονίζουν τη μετατροπή των περαιτέρω πόρων σε επεκτεινόμενα κοινά. Με βάση τον κύκλο του κεφαλαίου, ο Μαρξ προσδιόρισε διαφορετικά είδη κεφαλαίου- εμπορικό, βιομηχανικό και οικονομικό- που εκτυλίσσονται σε διαφορετικές ιστορικές στιγμές ακόμα και μαζί και συμβάλουν στην συνολική κοινωνική υπαγωγή. Κατ’ αναλογία, εμείς πρέπει να αναγνωρίσουμε διαφορετικές στιγμές στην κυκλοφορία του κοινού. Αυτές περιλαμβάνουν εδαφικά-γήινα κοινά (η συνήθης κοινή χρήση των φυσικών πόρων στις παραδοσιακές κοινωνίες), σχεδιασμένα κοινά (για παράδειγμα, ο κατ’ εντολή σοσιαλισμός και το φιλελεύθερο δημοκρατικό κράτος πρόνοιας), και δικτυακά κοινά (οι ελεύθερες ενώσεις ανοιχτού λογισμικού, peer-to-peer δίκτυα –ομότιμης παραγωγής-, δίκτυα υπολογιστών και τις πολυάριθμες άλλες κοινωνικότητες της τεχνοεπιστήμης). Το κεφάλαιο σήμερα λειτουργεί ως μια συστημική ενότητα του μερκαντιλισμού, των βιομηχανικών και χρηματιστηριακών στιγμών, αλλά το σημείο διοίκησης-εντολής στην σύγχρονη, νεοφιλελεύθερη φάση είναι το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο. Στον εικοστό πρώτο αιώνα ο κομμουνισμός μπορεί, και πάλι κατ’αναλογία, να αποτελέσει ένα όραμα ως μια σύνθετη ενότητα εδαφικών, κρατικών και δικτυακών κοινών, αλλά το στρατηγικό και απαραίτητο σημείο σε αυτό το σύνολο είναι τα δικτυακά κοινά. Αυτά πρέπει ωστόσο, να εξεταστούν στην εξάρτησή τους, και ακόμα στην ενδεχόμενη αντίφαση, με άλλους τομείς των κοινών. Το πλαίσιο ενός σύνθετου κομμουνισμού που βασίζεται στην κυκλοφορία μεταξύ πολλαπλών αλλά κοινών μορφών είναι οι ανοιχτές δυνατότητες για νέους συνδυασμούς ευχάριστων συνηθειών, πλανητικών σχεδίων και αυτόνομων ενώσεων. Ότι ακολουθεί επεκτείνεται σε αυτές τις αινιγματικές παρατηρήσεις.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Τυνησία, Αίγυπτος: Η Παγκοσμιότητα των Λαϊκών Εξεγέρσεων

Περίληψη

Άρθρο του Μπαντιού για τις Αραβικές Εξεγέρσεις

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Eυέλικτος σεξισμός

Περίληψη

Σύμφωνα με τη συγγραφέα, στην αντιπαράθεση γύρω από τον Μοντερνισμό και τον Μεταμοντερνισμό, και οι δύο πλευρές διεκδικούν τον φεμινισμό ως δικό τους. Επιπλέον, η κάθε πλευρά προσφέρει δυνατότητες για τις φεμινίστριες. Ο Μεταμοντερνισμός εμπερικλείει την εν δυνάμει δημοκρατία μιας ποικιλότητας φωνών και οπτικών, ενώ από την άλλη, ο Μοντερνισμός στρέφεται προς την πρόοδο και την αλλαγή. Ταυτόχρονα όμως, και παρά τα θέλγητρα που και οι δύο φαίνεται να προσφέρουν -τουλάχιστον στη ρητορική τους-, τόσο ο μεταμοντερνισμός όσο και ο μοντερνισμός, παραμένουν τόσο συχνά και τόσο πεζά πατριαρχικοί. Αν υπάρχει ένα πράγμα που να έχει σαφώς επιδείξει την ευελιξία του, σε μια εποχή στην οποία αποδίδεται συνολικά αυτό το επίθετο, είναι ο σεξισμός.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Όταν οι εξεγέρσεις πεθαίνουν

Περίληψη

Σε μια μέλλουσα επαναστατική περίοδο, οι πιο ύπουλοι και οι πιο επικίνδυνοι υπερασπιστές του καπιταλισμού δε θα είναι άνθρωποι που θα φωνάζουν συνθήματα υπέρ του κεφαλαίου ή του κράτους, αλλά αυτοί που έχουν απόλυτη γνώση της πιθανότητας μιας ολικής ρήξης. Δεν πρόκειται να εγκωμιάζουν τις τηλεοπτικές διαφημήσεις ή την κοινωνική υποταγή, αλλά θα προτείνουν να αλλάξουμε τη ζωή… γι’ αυτό το σκοπό όμως, θα μας καλούν να χτίσουμε ένα πραγματικά δημοκρατικό κράτος πρώτα… Αν κατορθώσουν να πάρουν τα ηνία της κατάστασης, και η δημιουργίας μιας τέτοιας νέας πολιτικής μορφής καταναλώσει την ενέργεια των ανθρώπων, αποχαιρετίστε τις ριζοσπαστικές ουτοπίες και, με τα μέσα να γίνονται σκοπός, η επανάσταση θα μετατραπεί γι’ ακόμη μια φορά σε ιδεολογία. Εναντίον τους, και φυσικά εναντίον της ανοιχτά καπιταλιστικής αντίδρασης, ο μόνος δρόμος για την νίκη των προλεταρίων θα είναι ο πολλαπλασιασμός των συνεκτικών κομμουνιστικών πρωτοβουλιών, που εντελώς φυσικά θα κατηγορηθούν ως αντιδημοκρατικές ή ακόμα κι ως …”φασιστικές”. Ο αγώνας για την εγκαθίδρυση χώρων και στιγμών απελευθέρωσης και συλλογικής λήψης αποφάσεων, είναι που καθιστούν εφικτή την αυτονομία του κινήματος, και θ’ αποδειχθεί αδιαχώριστος από τα πρακτικά μέτρα που θα παρθούν με στόχο την αλλαγή της ζωής.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Για όλα φταίει η χρηματοπιστωτική αγορά;

Περίληψη

Είμαστε σίγουροι ότι η παντοδυναμία του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, και οι νεοφιλελεύθερες πολιτικές που το υποστηρίζουν, αποτελούν το κύριο αίτιο της σημερινής κρίσης; Και ότι, αντίθετα, αυτά δεν αποτελούν παρά μόνον ένα σύμπτωμα μιας πολύ βαθύτερης κρίσης, μιας κρίσης ολόκληρης της καπιταλιστικής κοινωνίας;

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Ψυχή στην Δουλειά: Από την Αλλοτρίωση στην Αυτονομία

Περίληψη

Παρουσίαση του βιβλίου "Η Ψυχή στην Δουλειά: Από την Αλλοτρίωση στην Αυτονομία" του Μαρξιστή θεωρητικού της Αυτονομίας Φράνκο Μπεράρντι (Bifo), Μάρτιος 2010.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ένα πράγμα με υπερβατικές ιδιότητες: το χρήμα ως κοινωνική σχέση στον καπιταλισμό

Περίληψη

Το χρήμα ως κοινωνική σχέση στον καπιταλισμό. Μια εισαγωγή στη μαρξιστική έννοια του χρήματος. (πρωτοδημοσιεύτηκε στη Γερμανία το Γενάρη/Φλεβάρη του 2002). Τι είναι το χρήμα; Αυτή η ερώτηση δύσκολα συναντάται στο καθημερινό εμπόριο. Εκείνο που ενδιαφέρει είναι να υπάρχει αρκετό. Οι αστικές οικονομικές θεωρίες μειώνουν το χρήμα στην οικονομική του λειτουργία. Αλλά η πανταχού παρουσία του χρήματος είναι κρίσιμη και προϋποθέτει κάποιες συνθήκες. Έτσι η κριτική των οικονομικών αγορών είναι ελλιπής όταν αποσιωπά ορισμένες θεμελιώδεις κοινωνικές σχέσεις που αντικειμενοποιούνται στο χρήμα.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Εργασία του Διόνυσου

Περίληψη

Στόχος του βιβλίου αυτού είναι να προτείνει μια πρακτική της χαράς -- της χαράς υπό την έννοια της αύξουσας δύναμης ενός εκτατού κοινωνικού υποκειμένου. H ζωντανή εργασία του υποκειμένου αυτού είναι η χαρά του, η κατάφαση της δικής του δύναμης. «Η εργασία είναι η ζωντανή, μορφοπλαστική φωτιά», έγραψε ο Μαρξ, «είναι η παροδικότητα των πραγμάτων, η προσωρινότητά τους ως διαμόρφωσή τους από τον ζωντανό χρόνο» [1] . Η κατάφαση της εργασίας υπ' αυτή την έννοια είναι η κατάφαση της ίδιας της ζωής.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ελεύθερη οικονομία και το ισχυρό κράτος: Μερικές σημειώσεις πάνω στο κράτος

Περίληψη

Η κρίση του 2008 λέγεται ότι επανέφερε το κράτος, και η ανάκαμψη του, με την σειρά της, φαίνεται να αποκαλύπτει μετα-νεοφιλελεύθερες τάσεις. Αυτό το αναλυτικό πλαίσιο υπονοεί μία σύλληψη της αγοράς και του κράτους ως δύο ξεχωριστών τρόπων κοινωνικής οργάνωσης, και το αιώνιο ερώτημα σχετικά με μία τέτοια σύλληψη είναι αν η αγορά έχει αυτονομία έναντι του κράτους, ή το κράτος έναντι της αγοράς. Η κοινωνική τους συγκρότηση ως διακριτές μορφές κοινωνικών σχέσεων δεν εγείρεται. Αυτή η εργασία υποστηρίζει ότι το καπιταλιστικό κράτος είναι θεμελιωδώς ένα φιλελεύθερο κράτος. Αυτή η σύλληψη συνεπάγεται την τάξη ως την καθοριστική κατηγορία της μορφής και του περιεχομένου του. Λέξεις-κλειδιά κράτος, κεφάλαιο, τάξη, κρίση, νεοφιλελευθερισμός, μετα-νεοφιλελευθερισμός, ελεύθερη οικονομία, ισχυρό κράτος, πολιτική οικονομία, κριτική

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η αστiκή αντεπανάσταση

Περίληψη

Πρόλογος των μεταφραστών Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί την εισαγωγή στην συλλογή κειμένων του Jean-Pierre Garnier που έχει τίτλο Une violence éminemment contemporaine. Essais sur la ville, la petite bourgeoisie intellectuelle et l’effacement des classes populaires(Μία κατεξοχήν σύγχρονη μορφή βίας. Δοκίμια πάνω στην πόλη, τους μικροαστούς διανοούμενους και την εξαφάνιση των λαϊκών τάξεων, Εκδόσεις Agone, Μασσαλία, 2010). Είναι αλήθεια ότι το κείμενο αναφέρεται σε, περιγράφει και αναλύει την κοινωνία μιας μητρόπολης σε συνθήκες προχωρημένου (μεταβιομηχανικού) καπιταλισμού, όπως είναι αυτή της γαλλικής πρωτεύουσας. Συνθήκες οι οποίες απέχουν (προς το παρόν) από αυτές των ελληνικών μεγαλουπόλεων. Λογικό είναι λοιπόν να αναρωτηθεί κανείς ποια η χρησιμότητα της συγκεκριμένης μετάφρασης. Η πρώτη και αυτονόητη απάντηση είναι ότι δίνει μια εικόνα αυτού που πρόκειται να έρθει. Είναι σαφές ότι ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του καπιταλισμού είναι η ομοιομορφία, συνθήκη εγγενής σε οποιοδήποτε σύστημα έχει ως άξονα ανάπτυξης την λειτουργικότητα και την οικονομία (με την διπλή έννοια της λέξης, και σαν ιδεολογία-σύστημα, και σαν προσδιορισμό, π.χ. οικονομία χώρου, χρόνου κτλ.). Έτσι, κάποια βασικά χαρακτηριστικά των δυτικών μεγαλουπόλεων είναι αναμενόμενο να αναπαραχθούν και στις αντίστοιχες ελληνικές, και κυρίως εκδίωξη των φτωχότερων πληθυσμών προς την περιφέρεια των πόλεων μέσω της διαδικασίας την οποία αναλύει ο συγγραφέας στο κείμενό του, του «gentrification» («εξευγενισμός» ελληνιστί). Άλλωστε η διαδικασία αυτή εντάσσεται στα πλαίσια μιας από τις βασικές διαδικασίες πρωταρχικής συσσώρευσης του κεφαλαίου, αυτής των περιφράξεων. Μέσω του gentrification ο δημόσιος χώρος της πόλης, και σε ένα γενικότερο πλαίσιο ολόκληρη η πόλη, ιδιωτικοποιείται και γίνεται κτήμα του κεφαλαίου και πεδίο εμπορευματικής και οικονομικής εκμετάλλευσης. Οι φτωχότεροι πληθυσμοί στην πλειοψηφία τους εκδιώκονται από αυτόν, και όσοι παραμένουν χάνουν κάθε δυνατότητα παρέμβασης σ’ αυτόν και οικειοποίησής του. Πέραν αυτού όμως, υπάρχουν αναφορές στο κείμενο που αγγίζουν το εδώ και το τώρα της ελληνικής, και πιο συγκεκριμένα της αθηναϊκής, πραγματικότητας. Όσον αφορά στην ελληνική πραγματικότητα, χωρίς να μπορούμε να επεκταθούμε στο συγκεκριμένο ζήτημα στα πλαίσια ενός εισαγωγικού κειμένου, θεωρούμε ότι σαν σύνολο, η ελληνική επικράτεια παρουσιάζει πολλά κοινά χαρακτηριστικά με αυτό που ο J. Gottmann χαρακτήριζε ως megalopolis το 1961 στο ομώνυμο βιβλίο του. Ότι δηλαδή, η υπερσυσσώρευση δραστηριοτήτων σε δύο βασικούς πόλους της ηπειρωτικής Ελλάδος, την Αθήνα και την Θεσσαλονίκη, τείνει να μετατρέψει την υπόλοιπη επικράτεια σε προάστιο των δύο αυτών πόλεων, με χαρακτηριστικά αντίστοιχα των δυτικοευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων και των προαστίων τους. Μια πολύ σαφή εικόνα αυτού είχαμε με την εξαγγελία της δυνατότητας περεταίρω επέκτασης της Αθήνας και στέγασης της Αττικής μέχρι και 8 εκατομμυρίων κατοίκων με το ρυθμιστικό σχέδιο που παρουσιάστηκε το 2009. (...) MissInformation

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Καταλήψεις και Αστική Ανανέωση: Η αλληλεπίδραση των κινημάτων των καταλήψεων με τις στρατηγικές αστικής αναδιάρθρωσης στο Βερολίνο.

Περίληψη

Οι καταλήψεις ως στρατηγική στέγασης και ως εργαλείο των κοινωνικών κινημάτων πόλης συνοδεύει την ανάπτυξη των καπιταλιστικών πόλεων σε όλο των κόσμο. Εμείς ισχυριζόμαστε ότι η δυναμική του κινήματος των καταλήψεων συνδέεται άμεσα με τις στρατηγικές αστικής ανανέωσης που προκαλούν αυτά τα κινήματα όταν οι αστικές περιοχές βρίσκονται σε κρίση. Η ανάλυση της ιστορίας του κινήματος των καταλήψεων στο Βερολίνο, το πολιτικό τους περιεχόμενο και οι επιδράσεις τους στις πολεοδομικές – αστικές πολιτικές από τη δεκαετία του 1970, ξεκάθαρα δείχνουν πως οι μαζικές κινητοποιήσεις στις αρχές της δεκαετίας του 1980 και στις αρχές της δεκαετίας του 1990 αναπτύχθηκαν στο πλαίσιο μετάβασης των περιοχών πολεοδομικής – αστικής ανανέωσης. Η κρίση του πολεοδομικού σχεδιασμού της φορντιστικής πόλης στα τέλη της δεκαετίας του 1970 προκάλεσε το κίνημα των «καταλήψεων συντήρησης» (rehab squatting - Instandbesetzung), το οποίο συνέβαλε σημαντικά στη θεσμοποίηση της «ήπιας - προσεκτικής αστικής ανανέωσης»(cautious urban renewal - behutsame Stadterneuerung). Η δεύτερη ρήξη στην αστική – πολεοδομική ανανέωση του Βερολίνου εμφανίσθηκε το 1989 και το 1990, όταν η ανάγκη αποκατάστασης όλων των περιοχών εντός της πόλης αποτέλεσε μια νέα οικονομική ευκαιρία για τους σχεδιαστές αστικής – πολεοδομικής πολιτικής. Ενώ τη δεκαετία του 1980 το κίνημα των καταλήψεων έγινε κεντρική συνθήκη και πολιτικός παράγοντας της μετάβασης στην ήπια αστική ανανέωση, τη δεκαετία του 1990 το μεγάλης έκτασης κίνημα καταλήψεων -κυρίως στα ανατολικά κομμάτια της πόλης- μπορεί να γίνει καλύτερα κατανοητό ως ένα ξένο στοιχείο στην εποχή της νεοφιλελεύθερης αστικής – πολεοδομικής αναδιάρθρωσης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το Μέλλον των «Κοινών»: Νεοφιλελεύθερο Plan B ή Πρωταρχική Αποσυσσώρευση του Κεφαλαίου;

Περίληψη

Αυτό το δοκίμιο εξετάζει τα σύνθετα και αντικρουόμενα κίνητρα που οδηγούν την αυξανόμενη χρήση της έννοιας των κοινών στο σύγχρονο πολιτικό λόγο. Η σύγκρουση έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη δυο σημασιών της έννοιας που είναι ιδιαίτερα σημαντικές: τα προ-καπιταλιστικά και τα αντι-καπιταλιστικά κοινά. Παραδείγματα των δυο τύπων κοινών αναλύονται στο δοκίμιο μεταξύ των οποίων μια ιδιαίτερα διεξοδική παρουσίαση των αγώνων των hoboes τις πρώτες δυο δεκαετίες του 20ου αιώνα. Το τελευταίο μέρος του δοκιμίου δείχνει πως η έννοια των κοινών όλο και περισσότερο χρησιμοποιείται από πολιτικές προσωπικότητες όπως ο Jeffrey Sachs και ο Barack Obama για να ενισχύσουν το καπιταλιστικό σύστημα τον καιρό της κρίσης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Πολιτική Οικονομία του Δημόσιου Χώρου

Περίληψη

Στο παρόν άρθρο ο Ντέιβιντ Χάρβεϋ διερευνά κατ’ αρχήν το ερώτημα του αν και πως συσχετίζεται ο φυσικός σχεδιασμός του δημόσιου χώρου με τη συμμετοχή στα κοινά, την πολιτική κινητοποίηση ακόμα και τη δυνατότητα εξέγερσης. Υπάρχουν άραγε μορφές δημόσιου χώρου που οι ιδιότητές τους αντιστοιχούν σε πιο δημοκρατικές ή πιο αυταρχικές μορφές διακυβέρνησης αντίστοιχα; Είναι δυνατόν λοιπόν να καθορίσουμε κάποιες προδιαγραφές ποσοτικές ή και ποιοτικές για τον αστικό σχεδιασμό σε αυτή την κατεύθυνση;

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ενέργεια, εργασία και κοινωνική αναπαραγωγή στην παγκόσμια οικονομία

Περίληψη

Το άρθρο «Ενέργεια, εργασία και κοινωνική αναπαραγωγή στην παγκόσμια οικονομία» συμπεριλαμβάνεται στο συλλογικό τόμο Abramsky, Kolya (Ed) Sparking a Worldwide Energy Revolution – Social Struggles in the Transition to a Post-petrol World (Oakland: AK Press, 2010)

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Μεταφορντισμός – ηθική – πολιτική

Περίληψη

Ο «Γενικός Νους» —«η σκέψη που επιθυμεί και η επιθυμία που σκέπτεται»— δείχνει το πολιτικό του πρόσωπο με την εύλογη απαίτηση ενός καθολικού βασικού εισοδήματος και με την άρνηση κάθε δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας πάνω στα προϊόντα του κοινού εκείνου πόρου που είναι το ανθρώπινο μυαλό. Μένουμε με το πιο ακανθώδες πρόβλημα μπροστά μας: πώς να οργανώσουμε μια πολλαπλότητα «κοινωνικών ατόμων» που, προς το παρόν, φαίνεται τεμαχισμένη, καταστατικά εκτεθειμένη στον εκβιασμό— εν ολίγοις, αγνώριστη; Η μαζική διανοητικότητα δυσκολεύεται να μετατρέψει την παραγωγική της δύναμη σε πολιτική δύναμη. Το υπ’ αριθμό 1 ζήτημα στην ημερήσια διάταξη είναι αυτό των μορφών αγώνα. Όποιος θεωρεί ότι ο εντοπισμός των μορφών αγώνα (απεργία, σαμποτάζ κ.λπ.) είναι απλώς τεχνικό πρόβλημα, ένα απλό παρεπόμενο ενός πολιτικού προγράμματος, είναι ανόητος. Αντίθετα, η συζήτηση των μορφών αγώνα είναι το πιο λεπτό ζήτημα, είναι πραγματικά το κριτήριο για την αξία οποιασδήποτε πολιτικής θεωρίας κατά μία έννοια. Επιχειρηματικότητα, κοινή γνώση, δυνατότητα συσχέτισης και αλληλεπίδρασης: αυτά τα «επαγγελματικά χαρίσματα» του μετα-φορντικού πλήθους πρέπει να γίνουν επίφοβα όργανα πίεσης. Τα βασικά αιτήματα —με δυο λόγια, το «τι θέλουμε»— εξαρτάται εξ ολοκλήρου από το «τι μπορούμε να κάνουμε» για να τροποποιήσουμε τους συσχετισμούς δύναμης μέσα σε αυτή τη δεδομένη κοινωνική οργάνωση στο χώρο και στο χρόνο. Όλα εξαρτώνται, δηλαδή, από την ανοιχτόμυαλη εφεύρεση νέων «απεργιακών φρουρών» (picketings) και νέων «εσωτερικών διαμαρτυριών» που να είναι αντίστοιχα με την επικρατούσα ευελιξία και με το μοντέλο συσσώρευσης που βασίζεται στο Γενικό Νου

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το Κίνημα της Κατάργησης του Χρέους των Φοιτητικών Δανείων στις Η.Π.Α.

Περίληψη

Το χρέος έχει επιφέρει έναν συντριπτικό αντίκτυπο στις ζωές όσων αναγκάζονται να πάρουν φοιτητικά δάνεια για να χρηματοδοτήσουν την πανεπιστημιακή τους εκπαίδευση στις Η.Π.Α. Γιατί τα δίδακτρα, που ήταν τόσο περιώνυμα υψηλά στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, πλέον αυξάνονται τόσο γρήγορα και στα δημόσια πανεπιστήμια, που ξεπερνούν μακράν σε ταχύτητα τον πληθωρισμό. Το χρέος που ενσωματώνεται στα φοιτητικά δάνεια είναι πολύ υψηλότερο στις Η.Π.Α. απ’ ότι στην Ευρώπη (με την εξαίρεση της Σουηδίας), αν και πρόσφατες εξελίξεις εκεί (στην Ευρώπη) υποδεικνύουν πως αυτή η διαφορά μπορεί σύντομα να μην υφίσταται πια (Usher).

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ταξικός αγώνας: από την Κρίση στην Έξοδο

Περίληψη

Οι τρεις πιο σημαντικοί κοινωνικοί θεσμοί της καπιταλιστικής κοινωνίας στους οποίους το κοινό εμφανίζεται σε διεφθαρμένη μορφή είναι η οικογένεια, η εταιρεία και το έθνος. Και οι τρεις θεσμοί κινητοποιούν και παρέχουν πρόσβαση στο κοινό, αλλά την ίδια στιγμή το περιορίζουν, το διαστρεβλώνουν και το παραμορφώνουν. Αυτοί οι θεσμοί αποτελούν τα κοινωνικά εδάφη στα οποία το πλήθος θα πρέπει να εργαστεί σε μία διαδικασία επιλογής, διαχωρίζοντας τις επωφελείς, δημιουργικές μορφές του κοινού από τις επιβλαβείς και διεφθαρμένες. Το πλήθος πρέπει να το σκάσει από την οικογένεια, την εταιρεία και το έθνος, αλλά την ίδια στιγμή να χτίσει πάνω στις υποσχέσεις του κοινού που κινητοποιούν. Ας κρατήσουμε κατά νου ότι το άνοιγμα και η επέκταση της πρόσβασης στο κοινό στα πλαίσια την βιοπολιτικής παραγωγής σημαίνει κατάληψη του ελέγχου των μέσων παραγωγής και αναπαραγωγής, που είναι η βάση για τη διαδικασία της αφαίρεσης από τον καπιταλισμό και της οικοδόμησης της αυτονομίας του πλήθους, και ότι αυτό το σχέδιο της εξόδου είναι το κύριο σχήμα του ταξικού αγώνα σήμερα. Οι αναγνώστες μας που έχουν μαχητική διάθεση ενδεχομένως να είναι απρόθυμοι να δεχτούν μία αντίληψη του ταξικού αγώνα ως εξόδου, διότι θα θεωρήσουν ότι δεν περιέχεται αρκετή πάλη-μάχη εντός της εξόδου. Να μην ανησυχούν. Ο Μωυσής έμαθε πολύ πριν ότι αυτοί στην εξουσία δεν θα μας αφήσουν να φύγουμε απλά χωρίς μάχη. Και το πιο σημαντικό, έξοδος δεν σημαίνει να φύγεις ως μία γυμνή ζωή, ξυπόλητος και άφραγκος. Όχι, χρειάζεται να πάρουμε ότι είναι δικό μας, το οποίο σημαίνει επανοικειοποίηση του κοινού (reappropriating the common) – τα αποτελέσματα της παρελθούσης εργασίας μας και τα μέσα της αυτόνομης παραγωγής και αναπαραγωγής του μέλλοντός μας. Αυτό είναι το πεδίο της μάχης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Άυλος Εμφύλιος Πόλεμος. Πρότυπα σύγκρουσης στον γνωσιακό καπιταλισμό

Περίληψη

Στις αρχές του 2006, ο όρος «Δημιουργική Βιομηχανία» (Creative Industries) κάνει την εμφάνισή του στα mail και στις mailing list πολλών εργαζομένων στον πολιτιστικό τομέα, καλλιτεχνών, ακτιβιστών και ερευνητών σε ολόκληρη την Ευρώπη, καθώς επίσης και στις ανακοινώσεις διοργάνωσης σεμιναρίων και εκδηλώσεων. Ένα παλιό ερώτημα επανέρχεται: με περίεργο τρόπο, για πρώτη φορά, ένας όρος μεταφέρεται αυτούσιος από τη θεσμική αργκό στην εναλλακτική κουλτούρα και χρησιμοποιείται τώρα για να αντιπαρατεθεί με άλλες έννοιες κλειδιά (που μπορεί επίσης να αξίζουν ένα αρκτικόλεξο!) και άλλες μετα-δομές όπως πολιτιστικό δίκτυο (Network Culture, NC), οικονομία της γνώσης (Knowledge Economy, KE), άυλη εργασία (Immaterial Labour, IL), συλλογική νοημοσύνη (General Intellect, GI) και φυσικά, ελεύθερο λογισμικό (Free Software, FR), Creative Commons (CC) κ.λπ. Ο αρχικός ορισμός, ο οποίος υιοθετήθηκε το 1998 από την ομάδα εργασίας για τη Δημιουργική Βιομηχανία που συγκρότησε ο Τόνι Μπλερ, τις προσδιόριζε ως «τις βιομηχανίες εκείνες που έχουν τις ρίζες τους στην ατομική δημιουργικότητα, ικανότητα και ταλέντο και που ενέχουν τη δυνατότητα για παραγωγή πλούτου και δημιουργία θέσεων εργασίας μέσω της παραγωγής και της εκμετάλλευσης της πνευματικής ιδιοκτησίας».[1] Όπως είναι προφανές, η κοινωνική δημιουργικότητα παραμένει κατά ένα μεγάλο μέρος έξω από αυτόν τον ορισμό – μετά από πολλά χρόνια ο Τόνι Μπλερ συνεχίζει να κλέβει τις ιδέες σας. Ας προσπαθήσουμε να κάνουμε μια διαφορετική ιστορική αναδρομή.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Σχετικά με το νόημα των κοινών

Περίληψη

Πέρα από τις Αγορές και τα Κράτη: το commoning ως μια συλλογική πρακτική. Μια δημόσια συζήτηση των An Architektur με τον Massimo De Angelis και τον Σταύρο Σταυρίδη. Τα κοινά δεν είναι απλώς πόροι τους οποίους μοιραζόμαστε – για να αντιληφθούμε τα κοινά πρέπει να συμπεριλάβουμε τρία πράγματα την ίδια στιγμή. Πρώτα απο όλα τα κοινά περιλαμβάνουν κάποιου είδους κοινούς πόρους (pooled resources), (κοινές δεξαμενές ή κοινές πήγες ή κοινά αποθέματα), οι οποίες γίνονται αντιληπτές ως μη εμπορικά (non-commodified) μέσα για την εκπλήρωση των αναγκών των ανθρώπων. Δεύτερον, τα κοινά οπωσδήποτε δημιουργούνται και διατηρούνται απο κοινότητες (communities). Οι κοινότητες είναι σύνολα απο commoners, οι οποίοι μοιράζονται αυτές τις πήγες, τους κοινούς πόρους, και καθορίζουν οι ίδιοι και για αυτούς τους κανόνες σύμφωνα με τους οποίους παρέχεται πρόσβαση και χρήση στους κοινούς πόρους. Οι κοινότητες, ωστόσο, δεν είναι απαραίτητο να δεσμεύονται χωρικά σε μια τοποθεσία, μπορούν να λειτουργούν και σε διατοπικές σφαίρες. Επίσης δεν θα πρέπει να γίνονται αντιληπτές ως ομοιογενείς στα πολιτιστικά και στα υλικά χαρακτηριστικά τους. Επι πρόσθετα σε αυτά τα δυο στοιχεία – τους κοινούς πόρους και τις κοινότητες- το τρίτο και πιο σημαντικό στοιχείο για να αντιληφθούμε τα κοινά είναι το ρήμα «to common» (κοινωνώ, μοιράζομαι), πρόκειται για την κοινωνική διαδικασία η οποία δημιουργεί και αναπαράγει τα κοινά.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Τι είναι κίνημα;

Περίληψη

Οι σκέψεις που ακολουθούν πηγάζουν από μια δυσφορία και προέκυψαν από μια σειρά ερωτήματα που μου δημιουργήθηκαν πρόσφατα όταν βρέθηκα σε μία συνάντηση στη Βενετία με τον Tόνι [Νέγκρι], τον Καζαρίνι κ.λπ. Μια λέξη επανερχόταν διαρκώς σε αυτή τη συνάντηση: κίνημα. Πρόκειται για μια λέξη με μακρά ιστορία στην παράδοσή μας. Στο βιβλίο του Tόνι για παράδειγμα αυτή η λέξη ξεπηδά στρατηγικά κάθε φορά που το πλήθος χρειάζεται έναν ορισμό, για παράδειγμα όταν η έννοια του πλήθους πρέπει να αποσυνδεθεί από το ψευδοδίλημμα μεταξύ κυριαρχίας και αναρχίας.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Συνέντευξη με τον Werner Bonefeld για την οικονομική κρίση

Περίληψη

Συνέντευξη με τον Werner Bonefeld για την οικονομική κρίση και το μέλλον του κινήματος της αντιπαγκοσμιοποίησης

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η αυριανή πορεία συνιστά πρόκληση για την κυριαρχία του χρήματος

Περίληψη

Άρθρο του John Holloway στην Guardian για τις μαζικές διαδηλώσεις στη Μ. Βρετανία της 26ης του Μάρτη 2011, ενάντια στα μέτρα λιτότητας και των περικοπών δημοσίων δαπανών της βρετανικής κυβέρνησης. Δημοσιεύτηκε στο ιστολόγιο http://radicaldesire.blogspot.com/, την Κυριακή, 27 Μαρτίου 2011. [http://radicaldesire.blogspot.com/2011/03/john-holloway.html]

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το πρεκαριάτο και οι περικοπές: Αναδομώντας την Αυτονομία

Περίληψη

Το πρεκαριάτο, πως διαμορρφώνεται από το σημερινό κύμα νεοφιλελευθερισμού και τι σημαίνει αυτο σε οικονομικό, κοινωνικό και ψυχολογικό επίπεδο σε αντίθεση με το προηγούμενο Φορντιστικό μοντέλο. Δυνατότητες κινήματος και ανατροπής με απάντηση στα προβλήματα διαβίωσης και καθημερινότητας

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Φεμινισμός και οι Πολιτικές των Κοινών

Περίληψη

Τουλάχιστον από τότε που οι Ζαπατίστας κατέλαβαν το zócalo στο San Cristobal de las Casas στις 31 Δεκεμβρίου του 1993 για να διαμαρτυρηθούν για τη νομοθεσία που κατέστρεφε τις περιοχές ejidal στο Μεξικό, η έννοια των κοινών (commons) έχει αποκτήσει ιδιαίτερη δημοτικότητα στην ριζοσπαστική αριστερά, διεθνώς και στις ΗΠΑ, εμφανίζεται ως η βάση σύγκλισης μεταξύ αναρχικών, μαρξιστών, σοσιαλιστών, οικολόγων και οικοφεμινιστριών . Υπάρχουν σημαντικοί λόγοι γιατί αυτή η φαινομενικά αρχαϊκή ιδέα έχει έρθει στο κέντρο της πολιτικής συζήτησης στα σύγχρονα κοινωνικά κινήματα. Δυο λόγοι ιδιαίτερα ξεχωρίζουν. Από τη μια πλευρά είναι η διάλυση του κρατικίστικου μοντέλου της επανάστασης, το οποίο για δεκαετίες είχε εξασθενίσει τις προσπάθειες για ριζοσπαστικά κινήματα να χτίσουν εναλλακτικές στον καπιταλισμό. Και από την άλλη, η νεοφιλελεύθερη προσπάθεια να υποτάξει κάθε μορφή της ζωής και της γνώσης στη λογική της αγοράς, έχει αυξήσει την ευαισθησία για τον κίνδυνο να ζήσουμε σε ένα κόσμο στον οποίο δεν θα έχουμε πια πρόσβαση σε θάλασσες, δέντρα, ζώα, και στους συνανθρώπους μας παρά μόνο μέσω οικονομικών συναλλαγών. Οι «νέες περιφράξεις» έχουν επίσης κάνει ορατό έναν κόσμο κοινοτικών – κομμουναλιστικών (communal) ιδιοτήτων και σχέσεων που πολλοί πίστεψαν ότι έχει αφανιστεί ή ότι δεν του έχει δοθεί αξία μέχρι τη στιγμή που απειλήθηκε με ιδιωτικοποίηση . Κατά ειρωνικό τρόπο, οι νέες περιφράξεις έχουν αποδείξει ότι όχι μόνο τα κοινά δεν έχουν εξαφανιστεί, αλλά επίσης ότι νέες μορφές κοινωνικής συνεργασίας διαρκώς παράγονται, συμπεριλαμβανομένου περιοχών της ζωής στις οποίες δεν υπήρχαν, όπως π.χ. στο internet.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Γυναίκες στην Πυρά: Το κυνήγι μαγισσών στην Eυρώπη, οι περιφράξεις και η ανάδυση του καπιταλισμού

Περίληψη

Το να κατανοήσουμε τις δίκες μαγισσών του 16ου και 17ου αιώνα αποτελεί ζωτικό κομμάτι της κατανόησης της ανάδυσης του καπιταλισμού, του θεσμού της οικογένειας, των γυναικείων ρόλων και της σχέσης μας με τα σώματά μας. Η βαθύτερη σημασία και ο μεγάλος αντίκτυπός τους συχνά αγνοείται ακόμα και στις ριζοσπαστικές αναγνώσεις της ιστορίας. Μία σύντομη γενική επισκόπηση, που εστιάζει στις οικονομικές, κοινωνικές και ιδεολογικές αιτίες και συνέπειες της σφαγής των γυναικών, η οποία έλαβε χώρα κατά τη διάρκεια της ανάδυσης του καπιταλισμού

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Μαρξ και πρωταρχική συσσώρευση. Ο διαρκής χαρακτήρας των «περιφράξεων» του κεφαλαίου

Περίληψη

Σύμφωνα με μια από τις επικρατούσες παραδοσιακές μαρξιστικές ερμηνείες, η αντίληψη του Μαρξ για την πρωταρχική συσσώρευση δείχνει την ιστορική διαδικασία που γέννησε τις προϋποθέσεις (preconditions) του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής. Αυτές οι προϋποθέσεις αναφέρονται κυρίως στη δημιουργία ενός τμήματος του πληθυσμού το οποίο δεν έχει άλλους τρόπους επιβίωσης παρά μόνο να πουλήσει την εργατική του δύναμη σε μια εκκολαπτόμενη αγορά εργασίας και στην συσσώρευση του κεφαλαίου, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τις αναδυόμενες βιομηχανίες. Με αυτή την έννοια, το επίθετο «πρωταρχική» αντιστοιχεί σε μια σαφή χρονικά διάσταση (στο παρελθόν), η οποία αποτέλεσε τη συνθήκη για το καπιταλιστικό μέλλον. Ο De Angelis αντικρούει αυτήν την ορθόδοξη μαρξιστική ανάλυση και επιχειρηματολογεί για την μονιμότητα της πρωταρχικής συσσώρευσης, αναλύει τις σκοπιμότητες πίσω από τις ερμηνείες της ιστορικής - στατικής πρωταρχικής συσσώρευσης και θέτει στο επίκεντρο της ανάλυσής του, τους κοινωνικούς ταξικούς αγώνες που αναγκάζουν διαρκώς το κεφαλαίου να ανασυντίθεται και να ανταπαντά με την μονιμότητα της πρωταρχικής συσσώρευσης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ιστορία και κοινωνική σύσταση: Η πρωταρχική συσσώρευση δεν είναι πρωταρχική

Περίληψη

Σε αυτό το άρθρο ο Werner Bonefeld επιχειρηματολογεί για την μονιμότητα της πρωταρχικής συσσώρευσης και ισχυρίζεται ότι ο συστηματικός χαρακτήρας της πρωταρχικής συσσώρευσης είναι συστατικός και πρόκειται για τον εκβιαστικό χωρισμό των νέων εργατών απο τα μέσα διαβίωσης και η παραμονή, των καθιερωμένων σχέσεων του κεφαλαίου, δηλαδή της αλλοτρίωσης της εργασίας απο τα μέσα της. Επομένως η πρωταρχική συσσώρευση δεν αναφέρεται σε μια συγκεκριμένη χρονολογία αλλά μάλλον πρόκειται για την διαδικασία της διαρκούς επανασύστασης του κεφαλαίου. Ξεκινά από την αρχή της σύστασης του κεφαλαίου, την αρχή την οποία το κεφάλαιο πρέπει να αναπαράξει σε μια εκτεταμένη κλίμακα και στην οποία το κεφάλαιο πρέπει πάντα να επιστρέφει ώστε να υφίσταται ως κεφάλαιο. Ο αντίθετος όρος για την απαλλοτρίωση των μέσων παραγωγής από τους εργάτες δεν είναι η απο-απαλλοτρίωση . Ο αντίθετος όρος είναι η πραγμάτωση. Η προϋπόθεση της πραγμάτωσης είναι ο μετασχηματισμός των μέσων παραγωγής σε μέσα χειραφέτησης. Η πρακτική επίλυση σημαίνει ότι πρέπει να καταργηθεί η συστατική προϋπόθεση του κεφαλαίου με σκοπό να δημιουργηθεί ο κομμουνισμός όχι ως ανταγωνιστής αλλά ως πραγματική εναλλακτική στον καπιταλισμό.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Υποσχετικές Επιστολές - Από την Κρίση στα Κοινά

Περίληψη

Μετά από πεντακόσια χρόνια ύπαρξής, οι καπιταλιστές μας ανακοινώνουν για άλλη μια φορά ότι το σύστημά τους βρίσκεται σε κρίση. Παροτρύνουν τους πάντες να κάνουν θυσίες για να σωθεί η ζωή του συστήματος. Μας λένε ότι αν δεν κάνουμε αυτές τις θυσίες, θα βιώσουμε και εμείς μαζί με αυτούς την αμοιβαία καταστροφή. Αυτές τις απειλές πρέπει να τις πάρουμε στα σοβαρά. Ήδη, σε κάθε γωνιά του πλανήτη, οι εργαζόμενοι πληρώνουν το κόστος της κρίσης με λιτότητα, μαζική ανεργία, χαμένες συντάξεις, κατασχέσεις και θανάτους.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Επαναοικιοποίηση των κοινών στον κομμουνισμό

Περίληψη

Ο καπιταλισμός και ο σοσιαλισμός παρουσιάζουν τον κόσμο ως ιδιωτική ή δημόσια ιδιοκτησία. Το μοίρασμα και η άυλη δημιουργία προσφέρουν μια εναλλακτική. Aυτό που είναι η ιδιωτική ιδιοκτησία στον καπιταλισμό και η κρατική ιδιοκτησία στον σοσιαλισμό είναι τα κοινά στον κομμουνισμό

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ταξική Αυτονομία. Η αυτονομία και δύναμη των ίδιων των εργατών/εργατριών

Περίληψη

Ο Harry Cleaver αναπτύσσει την έννοια του Αυτόνομου Μαρξισμού μέσα από τη θεωρία της δύναμης των εργατών, την άρνηση της εργασίας, την αυτοαξιοποίηση των εργατών, την κυκλοφορία των αγώνων κ.α. Σύμφωνα με τον Harry Cleaver αυτό που δίνει νόημα στην έννοια του «Αυτόνομου Μαρξισμού» ως μια συγκεκριμένη παράδοση είναι το γεγονός ότι μπορούμε να αναγνωρίσουμε, μέσα στην ευρύτερη Μαρξιστική παράδοση, μια ποικιλία κινημάτων, πολιτικών και διανοούμενων που έχουν δώσει έμφαση στην αυτόνομη δύναμη των εργατών: αυτόνομη από το κεφάλαιο, αυτόνομη από τις επίσημες οργανώσεις τους, και μάλιστα, (έχουν δώσει έμφαση) στη δύναμη συγκεκριμένων ομάδων εργατών να δρουν αυτόνομα από άλλες ομάδες (π.χ. γυναίκες από άνδρες). Με την «αυτονομία» εννοώ την ικανότητα των εργατών να ορίζουν τα δικά τους συμφέροντα και να παλεύουν για αυτά –να προχωρούν πέρα από την απλή αντίδραση στην εκμετάλλευση, ή στην «αυτοπροσδιορισμένη ηγεσία» και να περνούν στην αντεπίθεση με τρόπους που διαμορφώνουν την ταξική πάλη και καθορίζουν το μέλλον. Η πολιτική σημασία του να τοποθετούμε τη δική μας δύναμη στο κέντρο του σκεπτικού μας σχετικά με τις ταξικές συγκρούσεις στον καπιταλισμό, έγκειται στην απλή αλήθεια ότι μόνο στη βάση της ακριβούς αποτίμησης της δικής μας δύναμης μπορούμε να συζητήσουμε με χρήσιμο τρόπο πάνω στο πώς θα προχωρήσουμε στο χτίσιμο αυτής της δύναμης. Αν ξοδεύουμε όλο τον χρόνο μας μιλώντας για τη δύναμη του κεφαλαίου να κάνει αυτό ή το άλλο, να μας περιορίζει με αυτόν τον τρόπο ή να μας πιέζει να κάνουμε το άλλο, δεν έχουμε όπλα ώστε να συζητήσουμε για το τι να κάνουμε παραπέρα και συχνά οδηγούμαστε σε απέλπιδες και ακατάλληλες δράσεις. Όταν, από την άλλη, ξεκινάμε με μια αποτίμηση της δύναμης που πραγματικά κατέχουμε, και μια κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι κινήσεις του κεφαλαίου ισοδυναμούν με απαντήσεις σ’ αυτήν την δύναμη, τότε μπαίνουμε με καλύτερους όρους στη διαδικασία να σκεφτούμε πάνω στο πώς θα προχωρήσουμε τους αγώνες μας.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το δικαίωμα στην πόλη

Περίληψη

Εξετάζοντας την σχέση μεταξύ αστικοποίησης και καπιταλισμού, ο David Harvey προτείνει να δούμε την αναμόρφωση του Παρισιού από τον Haussmann και την εκρηκτική ανάπτυξη των πόλεων ως απαντήσεις στη συστημικές κρίσεις υπερσυσσώρευσης – και μια πρόκληση προς τον εκδημοκρατισμό και στη διαμόρφωση της αστικής εμπειρίας

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Τυνησία είναι το μέλλον του κόσμου

Περίληψη

Ένα μαροκινό ρητό, που επαναλαμβάνουν αυτάρεσκα οι Αλγερινοί, διαβεβαιώνει ότι «ο Μαροκινός είναι λιοντάρι, ο Αλγερινός άνδρας και ο Τυνήσιος γυναίκα». Περιπαικτικό χαστούκι σε αυτή την ανδροκρατία, ότι ο πρώτος λαός του Μαγκρέμπ που ξεφορτώθηκε τη φατρία των αρπακτικών που του έπινε το αίμα είναι αυτός στον οποίο οι άλλοι αρνούνταν αυτές τις ανδροπρεπείς ιδιότητες στις οποίες υποτίθεται ότι περιλαμβάνεται και το θάρρος. Έχουμε ανάγκη από «θηλυπρεπείς» εξεγέρσεις σαν κι αυτήν του τυνησιακού λαού που, με όπλο την απόγνωση μεταλλαγμένη σε καμένο δέρμα, πέτρες και ξύλα ανέτρεψε σε ένα μήνα μια ανελέητη εξουσία που έμοιαζε παντοτινή.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η τραγωδία των καπιταλιστικών κοινών

Περίληψη

Μετα από αρκετές δεκαετίες αδιάκοπων νεοφιλελεύθερων περιφράξεων, η ιδέα των «κοινών» απολαμβάνει μια αναγέννηση μεταξύ μερικών νέο-κενσυανών οικονομολόγων και σχολιαστών, ενώ η πολιτική επιστήμονας Elinor Ostrom, έχει μόλις βραβευτεί με το Νόμπελ οικονομίας για «την ανάλυσή της πάνω στην οικονομική διακυβέρνηση, ειδικά των κοινών». Ο Massimo De Angelis εξηγεί γιατί τα κοινά του κεφαλαίου πάντα θα είναι διαστρεβλωμένα – επειδή βασίζονται στη κοινωνική αδικία – και επειδή εμείς μπορούμε μόνο να επαναοικιοποιούμαστε τα κοινά από το κεφάλαιο μέσω της κατασκευής κοινών συμφερόντων.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Χώροι των περιφράξεων

Περίληψη

Βασισμένη στις πρόσφατες κριτικές μελέτες συγγραφέων στους οποίους περιλαμβάνονται οι Retort [Retort, 2005. Afflicted Powers: Capital and Spectacle in a New Age of War. Verso, London] και η Ferguson [Ferguson, J., 2006. Global Shadows: Africa in the Neoliberal World Order. Duke University Press, Durham, NC], αυτή η κριτική review θα εξερευνήσει την διάθρωση των φιλελεύθερων νορμών και την ανακάμπτουσα και βίαιη μορφή της γεωπολιτικής μέσω της οπτικής των «περιφράξεων». Εμείς πιστεύουμε ότι η «περίφραξη» χρησιμεύει ως μια κατάλληλη ευέλικτη έννοια που μιλάει όχι μόνο για τις ιδιοτροπίες της πρωταρχικής συσσώρευσης αλλά επίσης και για την πρόσφατη αναζωπύρωση του κύρους της κρατικής βίας. Εμείς υποστηρίζουμε ότι οι περιφράξεις λειτουργούν ενδεχομένως, προσωρινά και βιαία διαμέσω ένα φάσματος κλιμάκων, τόπων, δικτύων και σκιαγραφούν τέσσερις αρχικούς άξονες έρευνας: υποκειμενοποίηση, δίκαιο της βίας, τις σύγχρονες αποικίες και τις πολιτικές αντιπροσώπευσης. Το άρθρο προτείνει ένα σύνολο δεικτών μέσω των οποίων διευρύνεται η εννοιολογική και πολιτική περιοχή των περιφράξεων μέσω της γεωοικονομίας, γεωπολιτικής και βιοπολιτικής και αναδεικνύει τους διαφορετικούς χωρικούς σχηματισμούς, τρόπους υποκειμενοποίησης και τις τεχνολογίες ισχύς μέσω των οποίων λειτουργούν ποικιλοτρόπως οι περιφράξεις.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

P2P και η φεουδαρχική μετάβαση

Περίληψη

Πρόκειται για μετάφραση του δοκιμίου του Michel Bauwens “P2P and feudal transition” που παρουσιάζει μερικές σκέψεις για τις ομοιότητες της μετάβασης από τη δουλοκτησία στη φεουδαρχία με τον καπιταλισμό προς την ομότιμη προοπτική.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Steve Wright's Storming Heaven. Ταξική σύνθεση και αγώνες στον ιταλικό αυτόνομο μαρξισμό.

Περίληψη

Το Storming Heaven είναι το αποτέλεσμα μιας έρευνας που έγινε για μια διδακτορική διατριβή και σαν τέτοια, είναι η πρώτη απόπειρα μιας κριτικής ιστορικής αναδόμησης της σκέψης και των μαχητικών πρακτικών του Ιταλικού Εργατισμού. Αυτή η έρευνα ακολουθεί τα κριτήρια κριτικής ανάλυσης των πηγών και παρουσιάζει την αναγκαία αποστασιοποίηση από τα γεγονότα καθώς και την ικανότητα να κατανοεί το αντικείμενο της που απορρέει μέσα από ένα δυνατό αίσθημα προσωπικής ανάμειξης με τις ιδέες και τα κίνητρα επαναστατικών κινημάτων.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το νέο καιρικό μέτωπο

Περίληψη

Τη χρονιά που πέρασε, ο κόσμος συνειδητοποίησε ότι αντιμετωπίζουμε την προοπτική μιας καταστροφικής κλιματικής αλλαγής. Κι ο δημόσιος διάλογος για το μέλλον της ζωής στη Γη άλλαξε: Από κει που μόνο μια χούφτα επιστήμονες και ριζοσπάστες οικολόγοι προειδοποιούσαν για τον κίνδυνο βιβλικής καταστροφής, φτάσαμε σήμερα να ακούμε πολιτικούς και εταιρείες να μιλούν για την ανάγκη λήψης μέτρων – ακόμα και ‘έκτακτων’ μέτρων. Ο Paul Sumburn αποτιμά το νέο τοπίο.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

20 Θέσεις για την ανατροπή της μητρόπολης

Περίληψη

Ορίζουμε ως μητρόπολη το συμπαγές εκείνο σύνολο ετερογενών εδαφών και μηχανισμών που σε κάθε σημείο διαπερνάται από μια διαζευκτική σύνθεση· στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει κάποιο σημείο της μητρόπολης, στην οποία την ίδια στιγμή, να μην συνυπάρχουν δυνητικά προσταγή1 και αντίσταση, κυριαρχία και σαμποτάζ. Μια ανταγωνιστική διαδικασία ανάμεσα σε δυο μέρη, των οποίων η εχθρική σχέση διαμορφώνει το νευρικό σύστημα της μητρόπολης. Από τη μια αυτή συνιστάται, πιστή στην ετυμολογία της, στην άσκηση μιας διοίκησης που αντανακλάται σε όλα τα υπόλοιπα εδάφη – για αυτό η μητρόπολη είναι παντού. Είναι ο χώρος όπου και απ' όπου η ένταση και η συγκέντρωση των κατασταλτικών, των εκμεταλλευτικών και κυριαρχικών μηχανισμών εκδηλώνονται στο μέγιστο βαθμό και έκταση. Στη μητρόπολη καταρρέουν και καταλήγουν η πόλη και η εξοχή, ο μοντερνισμός και οι δεύτερες φύσεις. Στη μητρόπολη η βιομηχανία, η επικοινωνία και το θέαμα συνιστούν μια παραγωγική ολότητα, στη διακυβέρνηση

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Πέρα από τα ερείπια της δημιουργικής πόλης: Το Βερολίνο ως εργοστάσιο κουλτούρας και το σαμποτάζ του ενοικίου.

Περίληψη

Οι Negri kai Vercellone πρότειναν, σε ένα άρθρο τους στο Ιταλικό περιοδικό Posse, ότι το ενοίκιο πρέπει να θεωρείται η κινητήρια δύναμη της παρούσας οικονομίας, η οποία ανοίγει και ένα νέο πεδίο για τον ανταγωνισμό. Στην κλασική μαρξιστική θεωρία, το ενοίκιο θεωρείται παρασιτικός τρόπος εισοδήματος, που συνήθως αναφέρεται στην έγγειο ιδιοκτησία, και διαχωρίζεται από το καπιταλιστικό κέρδος, το οποίο θεωρείται παραγωγικό και στηρίζεται στην δύναμη του κεφαλαίου να δημιουργεί και να εξάγει υπεραξία. Κατά τον Vercellone, το ενοίκιο είναι η χαρακτηριστική μορφή που αντικαθιστά το κέρδος στον γνωσιακό καπιταλισμό, αν και διατηρεί μέσα σε αυτόν την παλιά παρασιτική του φύση. Όπως κάποτε οι αριστοκράτες της Αγγλίας περιέφραξαν την κοινή γη και επέβαλλαν στους φτωχούς αγρότες ενοίκιο για τη χρήση της, έτσι και σήμερα οι εταιρείες περιφράσσουν και βάζουν τιμή σε “κοινά αγαθά” όπως την ελεύθερη διακίνηση ιδεών, το διαδίκτυο, το αντεργκράουντ. Με τον τρόπο αυτό, το κέρδος βρίσκεται στη διαδικασία του “γίγνεσθαι ενοίκιο”, όπως λένε οι συγγραφείς.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Το Νεκροκοινωνικό

Περίληψη

Ναι, πάρα πολύ σαν κοιμητήριο. Μόνο που εδώ δεν υπάρχουν ούτε μοιρολόγια, ούτε προσευχές, παρά μόνο η επανειλημμένη δοκιμασία των ορίων της αντοχής μας απέναντι στο άγχος, τον εξευτελισμό και τα χρέη. Μέσα στην αίθουσα του σχολείου, όπως και του πανεπιστήμιου, όπως και του χώρου εργασίας, όπως και του κράτους, όπως και της οικονομίας, γίνεται η διαχείριση του κοινωνικού μας θάνατου, καθώς μεταφράζονται αυτά που κάποτε μάθαμε στο σχολείο, στη δουλειά, στο σπίτι μας μέσα σε μια ακαδημαϊκή φρασεολογία και σ’ αποδεκτές μορφές κοινωνικών αντιθέσεων.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Τα “Κοινά” σαν εναλλακτική στην ατομική και την δημόσια περιουσία

Περίληψη

Πρόκειται για μια συνέντευξη του Michael Hardt, συγγραφέα (μαζί με τον Toni Negri) της “Αυτοκρατορίας” σχετικά με το υπο έκδοση βιβλίο τους “Common Wealth” (Κοινός πλούτος) στον Remi Nillsen. Πηγή είναι το Αγγλικό blog του p2p foundation. Παρατηρήσεις για βελτίωση της προσπάθειας μετάφρασης-απόδοσης είναι πάντα ευπρόσδεκτες.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Wikileaks: Υπάρχει κάποιο – αισχρό – μυστικό της εξουσίας;

Περίληψη

Η τελευταία μεγάλη διαρροή τού Wikileaks μας παρουσιάστηκε από τα mainstream μέσα επικοινωνίας ως ένα γεγονός δίχως προηγούμενο, με σοβαρές επιπτώσεις για τη διεθνή πολιτική, δηλαδή για τις διπλωματικές σχέσεις των ΗΠΑ με τους ‘συμμάχους’ τους. Ο Υπ. Εσωτερικών των ΗΠΑ δεν δίστασε να την αποκαλέσει “επίθεση ενάντια στη διεθνή κοινότητα”, ενώ στο Αμερικανικό Κονγκρέσσο ακούστηκαν φωνές που αποκαλούν τον Τζούλιαν Ασάντζ και τα άλλα μέλη του προσωπικού τού Wikileaks “τρομοκράτες”. Επιπλέον, πολλές προοδευτικές φωνές γρήγορα συνεχάρησαν το Wikileaks για την συμβολή του στη “διαφάνεια” και στην υπηρεσία της “δημοκρατίας”. Εντούτοις, δίνοντας προσοχή στο τι ακριβώς μας σερβίρεται στο πιάτο από τις εφημερίδες, για παράδειγμα δημοσιεύματα στην ισπανική εφημερίδα El Pais τις δύο τελευταίες μέρες του Νοέμβρη, βλέπουμε ότι τα υποτιθέμενα μυστικά που θα ταράξουν τα θεμέλια της παγκόσμιας τάξης δεν είναι και τόσο ζημιογόνα, και τα περισσότερα είναι γνωστά εδώ και πολύ καιρό.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Μετάφραση

Περίληψη

Η μετάφραση είναι μια πράξη άρθρωσης που λαμβάνει χώρα στον κοινωνικό τόπο* της διαφοράς ή ασυμμετρίας. Ο τόπος της διαφοράς, στην οποία η μετάφραση αποτελεί απάντηση, είναι προγενέστερος από την εννοιολογική διαφορά των ειδών ή των ιδιαιτεροτήτων. Ωστόσο, η μετάφραση συχνά αναπαρίσταται ως διαδικασία εγκαθίδρυσης μιας ισοδυναμίας σύμφωνα με το μοντέλο της επικοινωνίας. Αυτή η παρανόηση της μετάφρασης απορρέει από τη σύγχυση της πράξης της μετάφρασης με την αναπαράστασή της. Αναπαριστώντας τη μετάφραση –η οποία καθεαυτή είναι μη αναπαραστάσιμη- μέσω του σχήματος της συν-εικόνισης [schema of co-figuration], η αναπαράσταση της μετάφρασης εγγράφει και επανεγγράφει τις δίδυμες μορφές των γλωσσών μεταξύ των οποίων υποτίθεται ότι έχει λάβει χώρα η μεταβίβαση της πληροφορίας. Το όλο αυτό καθεστώς που οργανώνεται γύρω από το σχήμα της συν-εικόνισης είναι μια ιστορική κατασκευή της νεωτερικότητας που έχει λειτουργήσει επίμονα για να προβάλει εθνικές/ εθνοτικές γλώσσες και τον διεθνή κόσμο, μέσα στον οποίο και μόνο είναι δυνατές οι εθνικές γλώσσες. Το καθήκον μας είναι να ιστορικοποιήσουμε αυτό το καθεστώς της μετάφρασης.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Ισχύς του Χρήματος:Χρέος και Εγκλεισμός

Περίληψη

Πρόκειται για κείμενο σε μορφή ερωταπαντήσεων (εν είδη συνέντευξης) το οποίο αφορά στην αιτιολόγηση της δύναμης (ποιοτικής αλλά και ποσοτικής) που διαθέτουν οι διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί και ιδιαίτερα η Παγκόσμια Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Οι αιτιάσεις του Caffentzis εντοπίζονται στην "πολιτική οικονομία" αλλά και τα "ψυχαναλυτικά" της προϊόντα.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Πώς αντέδρασε το αμερικανικό προλεταριάτο κατά τη διάρκεια της κρίσης του 1929

Περίληψη

Η σημερινή οικονομική κρίση συχνά παρομοιάζεται με τη Μεγάλη Ύφεση του 1929. Για μας και οι δύο είναι εποχές στις οποίες ο καπιταλισμός δυσκολεύεται να αναπαράγει τον εαυτό του. Αν κοιτάμε πίσω στην ιστορία είναι πάντα για δύο λόγους: πρώτον, για να μάθουμε από τα λάθη του παρελθόντος και δεύτερον, για να εμπνευστούμε. Πιστεύουμε ότι η παρακάτω αφήγηση βοηθάει και στα δύο.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Μια σύντομη ιστορία της Ενιαίας Πολεοδομικής αντίληψης και της Ψυχογεωγραφίας

Περίληψη

Το θέμα των εισηγήσεών μας αυτό το απόγεμα είναι "τοπικά μέσα, χάρτες και ψυχογεωγραφία". Θα ήταν χρήσιμο να ρίξουμε μια ματιά στο παρελθόν με μια σύντομη ιστορία της ψυχογεωγραφίας, της Ενιαίας αντίληψης περί Πολεοδομίας και της Καταστασιακής Διεθνούς στα τέλη του '60.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Αίτημα για μια μη δημιουργική πόλη

Περίληψη

Πέντε σημεία πριν από οποιαδήποτε συζήτηση για την προώθηση ενός πολιτιστικού αντίβαρου ενάντια στην σημερινή εκτόξευση του Ρότερνταμ σε πολιτιστική πρωτεύουσα της Ολλανδίας.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Αντίσταση, Ανατροπή και Καταστροφή του Συμπλέγματος της Επιτήρησης και του Ελέγχου: μια συνέντευξη με τον Mike Davis

Περίληψη

Ο Mike Davis είναι καθηγητής ιστορίας στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Ιρβάιν, και συγγραφέας μεταξύ άλλων των "City of Quartz: Excavating the Future in Los Angeles" (1990), "Dead Cities, And Other Tales" (2003) και πιο πρόσφατα, "Buda's Wagon: A Brief History of the Car Bomb" (2007). Παρακάτω, ακολουθεί ένα απόσπασμα από συνέντευξή του στο περιοδικό Voices of Resistance from Occupied London στις 23/2/07 στο Λονδίνο.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Os Cangaceiros: Μια περιγραφή των προλεταριακών ταραχών στη Θατσερική Aγγλία του ’85

Περίληψη

TODAY PIGS, TOMORROW BACON «Το Handsworth, μια συνοικία στο Birmingham που κατοικείται στην πλειοψηφία της από μαύρους και ασιάτες, είναι το μέρος εκείνο στο οποίο η πολιτική της τμηματικής αστυνόμευσης στέφθηκε μέχρι τώρα με τη μεγαλύτερη επιτυχία. Στις αρχές της δεκαετίας του 70, το αρχηγείο της αστυνομίας πολιουρκούνταν συχνά, όμως οι πρακτικές κατευναυσμού που δοκιμάζονταν τότε είχαν αποτρέψει ένα ξέσπασμα ανάλογο με αυτό του Liverpool… Τη μέρα που το Toxteth φλεγόταν, στο Handsworth γινόταν ένα φεστιβάλ που συγκέντρωνε 8000 άτομα. Σύμφωνα με τον ρεπόρτερ των Times (1/7/81) “το πνέυμα που επικρατούσε ήταν ήρεμο και εγκάρδιο κι έμοιαζε με γιορτή ενός χωριού…” Ωστόσο, πέντε μέρες μετά, το Handsworth φλεγόταν και το αστυνομικό τμήμα δεχόταν πολιορκία. Αν και τα παιδιά θέλαν το κεφάλι του David Webb [διοικητή της αστυνομίας] έλειπε από τον ξεσηκωμό η μανία του Toxteth ή του Moss Sides.» (Αποσπάσματα από το «Like a summer with a thousand july’s»)

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η Μονιμότητα της Πρωταρχικής Συσσώρευσης: Φετιχισμός του Εμπορεύματος και Κοινωνική Συγκρότηση

Περίληψη

Αυτό το δοκίμιο επιχειρηματολογεί ότι η πρωταρχική συσσώρευση περιγράφει όχι μόνο την περίοδο της μετάβασης που οδήγησε στην ανάδυση του καπιταλισμού. Η πρωταρχική συσσώρευση είναι, στην πραγματικότητα, το θεμέλιο των κεφαλαιοκρατικών κοινωνικών σχέσεων και έτσι η κοινωνική συγκρότηση διαμέσου της οποίας η εκμετάλλευση της εργασίας διατηρείται. Με άλλα λόγια, οι σύγχρονες εξελίξεις της πρωταρχικής συσσώρευσης δεν είναι 'τυχαίες' εξελίξεις. Αντίθετα, η πρωταρχική συσσώρευση είναι ένα αναγκαίο στοιχείο του καπιταλισμού. Το επιχείρημα, λοιπόν, είναι ότι η πρωταρχική συσσώρευση είναι μια μονίμως αναπαραγόμενη συσσώρευση. Είναι η συνθήκη και η προϋπόθεση της ύπαρξης του κεφαλαίου. Εν ολίγοις, η πρωταρχική συσσώρευση είναι μια συνεχώς αναπαραγόμενη συσσώρευση, είτε με όρους ανανεούμενου χωρισμού νέων πληθυσμών από τα μέσα παραγωγής και συντήρησης, είτε με όρους της αναπαραγωγής της μισθωτής σχέσης στις 'θεμελιωμένες' σχέσεις του κεφαλαίου.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Σκέψεις για το εκπαιδευτικό εργοστάσιο και τον γνωσιακό καπιταλισμό

Περίληψη

Ενόψει της συζήτησης γύρω από το "εκπαιδευτικό εργοστάσιο" θέλουμε να μοιραστούμε μερικούς συλλογισμούς σχετικά με δύο έννοιες που τέθηκαν στο επίκεντρο της κουβέντας: το εκπαιδευτικό εργοστάσιο και τον γνωσιακό καπιταλισμό. Η κεντρική ιδέα που προωθείται μέσα από την κουβέντα περί "εκπαιδευτικού εργοστασίου" μας βρίσκει σύμφωνους: ό,τι παλιότερα ήταν το εργοστάσιο, σήμερα είναι το πανεπιστήμιο. Όπως κάποτε το εργοστάσιο ήταν ένα ιδανικό πεδίο αγώνα μεταξύ εργατών και καπιταλιστών, έτσι τώρα το πανεπιστήμιο είναι ένας χώρος - κλειδί σύγκρουσης, εκεί όπου το ποιος κατέχει τη γνώση, το πώς αναπαράγεται το εργατικό δυναμικό και το πώς διαμορφώνονται οι κοινωνικοί και πολιτιστικοί συσχετισμοί, αποτελούν διακύβευμα. Αυτό σημαίνει πως το πανεπιστήμιο δεν είναι απλά ένας ακόμη θεσμός που υπόκειται σε κυριαρχικό και κυβερνητικό έλεγχο, μα ένα κρίσιμο πεδίο στο οποίο κερδίζονται ή χάνονται ευρύτεροι κοινωνικοί αγώνες.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Ο πλανήτης των φτωχών

Περίληψη

Για πρώτη φορά στην ιστορία, μια πλειοψηφία του παγκόσμιου πληθυσμού θα ζήσει σύντομα στις πόλεις. Αλλά μεγάλα τμήματα αυτού του αστικού πληθυσμού είναι πολύ φτωχά. Ο Mike Davis, συγγραφέας και κοινωνικός ακτιβιστής, απαριθμεί αυτές τις τάσεις στο νέο βιβλίο “ο πλανήτης των φτωχών”. Έδωσε συνέντευξη στη Lee Sustar για τις οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές και περιβαλλοντικές συνέπειες της ολοένα και αυξανόμενης φτώχειας.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Από τον ιταλικό Εργατισμό (Operaismo) στον «Αυτόνομο Μαρξισμό»

Περίληψη

Το «Θερμό Φθινόπωρο» του 1969 στην Ιταλία ήταν ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς για τον επαναστατικό αγώνα του δευτέρου μισού του 20ου αιώνα. Συνδέθηκε με τον Εργατισμό (operaismo), μια μαρξική προσέγγιση που έδινε βάρος στους αγώνες των «απλών ανθρώπων» σε αντίθεση με ότι θεωρούνταν πολιτική και τον οπορτουνισμό της κυρίαρχης (σταλινικής) αριστεράς. Το κύμα των κοινωνικών αγώνων αυτού του χρόνου επαναλαμβάνεται με το ταραχώδες «Κίνημα του 77», παρότι μεταξύ τους εμφανίζουν σημαντικές διαφορές. Κάτω από το λάβαρο της Αυτονομίας, η ανάλυση των εργατιστών για την ταξική πάλη επεκτάθηκε για να περιλάβει τη δράση ομάδων έξω από τον εργασιακό χώρο. Οι δυναμικές οδομαχίες, η αυτομείωση ή η κατηγορηματική άρνηση να πληρώνουν τους λογαριασμούς και τα εισιτήρια, όπως επίσης και η ανάδυση ριζοσπαστικών αιτημάτων όπως η κατάργηση της μισθωτής εργασίας: όλα αυτά περιέχονταν σε ένα κίνημα για το οποίο, αυτό που θεωρείται «πολιτικό» αμφισβητήθηκε έντονα από αγώνες γύρω από ευρύτερες επιθυμίες και ανάγκες.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Άυλη αξία και σπάνη στον ψηφιακό καπιταλισμό

Περίληψη

ΠΡΟΣΟΧΗ: Απόσπασμα, η μετάφραση δεν έχει ολοκληρωθεί. Αποστέλω το απόσπασμα για όποιον/όποια επιθυμεί να το επιμεληθεί. Παρακαλώ, ενημερώστε με για τυχόν διορθώσεις, παρεμβάσεις, διευκρινήσεις.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Δημιουργώντας μια νέα δημόσια σφαίρα χωρίς το κράτος

Περίληψη

από συνέντευξη του Paolo Virno σε ισπανικό αναρχικό περιοδικό 12/04/04 Η συνέντευξη του virno περιγράφει ένα πέρασμα στη σκέψη. Ακόμή και για τον ίδιο που από ιδρυτικό μέλος της potere operaio φθάνει σήμερα να μιλάει για την πληθωρικότητα, το πλήθος, ξεπερνώντας την κεντρικότητα της εργατικής τάξης. Ρίχνει τα θεμέλια για μια νέα σύνθεση στη σκέψη όσων ασχολούνται με το κοινωνικό ζήτημα. Το τέλος από τη μία των αριστερών ψευδαισθήσεων για την κατάκτηση της εξουσίας, την μεταρρύθμιση του κράτους, τον ολοκληρωτισμό μιας κεντρικής φιγούρας που θα γίνει ο καταλύτης της ιστορίας. Το ξεθώριασμα αυτών που κάποτε θεωρούνταν θέσφατα, φέρνει και την κρίση στις ταυτότητες, την γενίκευση του φόβου και της ανασφάλειας, τα ψυχοφάρμακα. Δεν έχουν σκιαγραφηθεί ακόμη τουλάχιστον οι εναλλακτικές. Σε αυτή την συνθήκη καλούμαστε να ανοίξουμε με την πράξη και το λόγο μας την δημόσια συζήτηση, για το τι κοινωνία θέλουμε, πως αυτή να οργανώνεται τι είδους θεσμοί θα αθρώνονται και θα τη διαπερνούν. Και αυτό το λέμε γιατι παρ? όλη την «ελληνική» αναρχική μας καταγωγή σε καμία περίπτωση δεν φοβόμαστε να μιλήσουμε και να προβληματιστούμε πάνω στην διαύγαση αντιθεσμών, στην πραγματωση της αντεξουσίας. Πρέπει να δοκιμάσουμε και να δοκιμαστούμε σε όλα αυτά αλλά σίγουρα δεν πρέπει να επαναπαυθούμε σε βολικούς μύθους, είτε της μεγάλης νύχτας που θα τα αλλάξει όλα δια μαγείας, είτε της νοσταλγικής ενατένισης μιας εκδρομής πακέτο στον αγγελικό κόσμο της άμεσης αθηναϊκής δημοκρατίας...

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Περιπλανώμενες στα κυκλώματα της γυναικείας επισφαλούς εργασίας

Περίληψη

είμαστε επισφαλείς. Και μέσα σ' αυτή την κατάσταση μπορούμε να βρούμε ορισμένα θετικά πράγματα (όπως είναι η συγκέντρωση διαφόρων ειδών γνώσεων και ικανοτήτων μέσα από την εμπειρία της εργασίας και της ζωής), και, βέβαια, πολλά αρνητικά (ανασφάλεια, ανέχεια, είμαστε ευάλωτες και κοινωνικά εκτεθειμένες). Αλλά οι καταστάσεις μας είναι τόσο ποικιλόμορφες, τόσο μοναδικές και ιδιαίτερες, που είναι δύσκολο για εμάς να βρούμε κοινούς παρονομαστές ως αφετηρία ή να εντοπίσουμε ξεκάθαρες διαφορές με τις οποίες να εμπλουτίσουμε από κοινού τις εμπειρίες και τους εαυτούς μας. Για εμάς το να εκφραστούμε είναι σύνθετο, να ξεχωρίσουμε τους εαυτούς μας μέσα στο κοινό έδαφος της επισφάλειας: μια επισφάλεια που τα καταφέρνει μια χαρά χωρίς μια καθαρά συλλογική ταυτότητα στην οποία να απλοποιεί και να υπερασπίζεται τον εαυτό της, αλλά μέσα στην οποία κάποιου είδους συλλογικοποίηση επείγει. Έχουμε ανάγκη να επικοινωνήσουμε την έλλειψη και το πλεόνασμα της εργασίας και τις συνθήκες ζωής μας για να ξεφύγουμε από το νεοφιλελεύθερο κατακερματισμό που μας διασπά, που μας εξουθενώνει και μας μεταμορφώνει σε θύματα του φόβου, της εκμετάλλευσης ή του εγωκεντρικού «η κάθε μία για τον εαυτό της». Πάνω απ’ όλα, θέλουμε να κάνουμε δυνατή τη συλλογική κατασκευή άλλων δυνατοτήτων ζωής μέσα από έναν κοινό και δημιουργικό αγώνα.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

H Ζωή και τα Πάθη του Άγιου Πρεκάριου

Περίληψη

«Είμαστε η μετά-σοσιαλιστική και μετά-ψυχρoπολεμική γενιά. Η γενιά μετά το τέλος των κάθετων γραφειοκρατιών και η γενιά του πληροφοριακού ελέγχου. Είμαστε μια παγκόσμια και νεοευρωπαϊκή κίνηση, η οποία φέρει στο προσκήνιο την δημοκρατική επανάσταση που ξεκίνησε το 1968 και τη μάχη ενάντια στη νεοφιλελεύθερη δυστοπία που βρίσκεται στην αιχμή της σήμερα. Είμαστε οικο-ακτιβιστές και ακτιβιστές των media, είμαστε οι απελευθερωτές του διαδικτύου και ριζοσπάστες των μητροπολιτικών αστικών χώρων, είμαστε η αμφιφυλόφιλη μετάλλαξη του παγκόσμιου φεμινισμού, είμαστε οι hackers της φρικτής πραγματικότητας. Είμαστε οι αφυπνιστές (αγκιτάτορες) του πρεκαριάτου και οι αντάρτες της διανοητικής εργασίας. Είμαστε αναρχοσυνδικαλιστές και μετα-σοσιαλιστές. Είμαστε όλοι μετανάστες που ψάχνουν για μια καλύτερη ζωή. Και δεν αναγνωρίζουμε τους εαυτούς μας σ΄ εσάς με την καταθλιπτική και τετράγωνη πολιτική σκέψη που ήδη νικηθήκατε τον 20ο αιώνα. Δεν αναγνωρίζουμε τους εαυτούς μας στην αριστερά της Ιταλίας.» Manifesto Bio/Pop del Precariato Metroradicale

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Πληροφοριακή εργασία και προσωρινότητα

Περίληψη

«Δεν έχουμε μέλλον γιατί το παρόν μας είναι πολύ ρευστό. Η μόνη δυνατότητα που παραμένει είναι η διαχείριση του κινδύνου. Το πιο καλοϋφασμένο σενάριο της παρούσας στιγμής.» W.Gibson:”Pattern recognition” Το φλεβάρη του 2003 ο αμερικανός δημοσιογράφος Bob Herbert δημοσίευσε στους New York Times τα αποτελέσματα μιας γνωστικής έρευνας από ένα δείγμα μερικών εκατοντάδων άνεργων νέων στο Σικάγο: κανένας απ’ τους συνεντευξιαζόμενους δεν περίμενε να βρει δουλειά τα επόμενα χρόνια, κανένας τους δεν περίμενε να είναι σε θέση να εξεγερθεί, ή να πυροδοτήσει μεγάλης κλίμακας συλλογικές αλλαγές. Η γενική αίσθηση της συνέντευξης ήταν ένα αίσθημα μιας βαθιά εδραιωμένης αδυναμίας. Η αντίληψη της παρακμής δεν φαινόταν εστιασμένη στην πολιτική, αλλά σε ένα βαθύτερο αίτιο, το σενάριο μιας κοινωνικής και φυσικής εμπλοκής που φαίνεται να ακυρώνει κάθε δυνατότητα δόμησης εναλλακτικών λύσεων. Ο κατακερματισμός του παρόντος χρόνου αντιστρέφεται στην δυνητική του μέλλοντος.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Η πόλη του πανικού

Περίληψη

Σε αυτό το κείµενο ο Βifo επανέρχεται στην πόλη. Στην µεταβιοµηχανική πόλη της γνωστικής εργασίας και του επικοινωνιακού boom. Προσπαθεί να αναλύσει τους µηχανισµούς ακινητοποίησης των υποκειµένων στην οικονοµία του σηµειολογικού κεφαλαίου. Του κεφαλαίου δηλαδή που στη δυκτιακή οικονοµία αγοράζει πακέτα χρόνου και νόησης. Του κεφαλαίου που ανα πάσα στιγµή µε τη χρήση ενός κινητού καλεί σε εγρήγορση. Από την άλλη εµείς. Διασκορπισµένοι, αιχµάλωτοι στο χάος και την αποσπασµατικότητα των πληροφοριών και των διαδροµών στη πόλη του πανικού.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Τι σημαίνει Αυτονομία σήμερα

Περίληψη

Aυτονομία σημαίνει ότι η κοινωνική ζωή δεν εξαρτάται μόνο από την πειθαρχική ρύθμιση από τη πλευρά της οικονομικής εξουσίας, αλλά και από τις εσωτερικές ανακατατάξεις, αλλαγές και αποδομήσεις της διαδικασίας της αυτο- σύνθεσης της ζωντανής κοινωνίας. Ο αγώνας, η αποχή, η αλλοτρίωση, το σαμποτάζ, και πολλοί άλλοι δρόμοι διαφυγής από το καπιταλιστικό σύστημα κυριαρχίας. Αυτονομία είναι η ανεξαρτησία του κοινωνικού χρόνου από τη χρονικότητα του καπιταλισμού. Αυτή είναι και η έννοια της άρνησης της εργασίας. Άρνηση της εργασίας πολύ απλά σημαίνει: Δεν θέλω να πάω στη δουλειά γιατί προτιμώ να κοιμηθώ. Αυτή η τεμπελιά είναι η πηγή της ευφυίας, της τεχνολογίας, της προόδου. Αυτονομία είναι η αυτο-ρύθμιση του κοινωνικού κορμού μέσα στην ανεξαρτησία και την αλληλεπίδρασή του με τη πειθαρχική νόρμα.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Χρέος: τα πρώτα 5000 χρόνια

Περίληψη

Ο ανθρωπολόγος David Graeber λέει ότι μονάχα διαμέσου μιας γενικής ιστορικής κατανόησης του χρέους και της σχέσης του με τη βία, μπορούμε να εκτιμήσουμε την εποχή μας που τώρα γεννιέται. Εδώ προσπαθεί να καλύψει το ιστορικό μας κενό. Αυτό που ακολουθεί, είναι ένα απόσπασμα ενός κατά πολύ μεγαλύτερου σχεδίου έρευνας, σχετικά με το χρέος και το πιστωτικό χρήμα στην ανθρώπινη ιστορία. Το πρώτο και συναρπαστικό συμπέρασμα αυτού του σχεδίου έρευνας είναι ότι κατά τη μελέτη της οικονομικής ιστορίας, τείνουμε συστηματικά να αγνοούμε το ρόλο της βίας, τον απόλυτα κεντρικό ρόλο του πολέμου και της δουλείας, στη δημιουργία και σχηματοποίηση των βασικών θεσμών, αυτού που σήμερα αποκαλούμε «οικονομία». Επιπλέον, σημασία έχουν και οι προελεύσεις. Η βία μπορεί να είναι αόρατη, αλλά παραμένει τυπωμένη στη φιλοσοφία της κοινής οικονομικής λογικής μας, στην προφανέστατα αυταπόδεικτη φύση των θεσμών, που απλά ποτέ δεν θα μπορούσαν να υπάρξουν έξω από το μονοπώλιο της βίας – αλλά και της συστηματικής απειλής της βίας – που διατηρείται από το σύγχρονο κράτος.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

H Άνοδος της ακροδεξιάς και το ανταγωνιστικό κίνημα στην Ιταλία

Περίληψη

Μια συζήτηση που πραγματοποιήθηκε στην ταράτσα της κατάληψης Φάμπρικα Υφανέτ με τον Sergio Bianchi και την Ilaria Bussoni με θέμα τους πολιτικούς, κοινωνικούς και εργασιακούς μετασχηματισμούς που συνέβησαν τις τελευταίες τρεις δεκαετίες στην Ιταλία μέσα από την σκοπιά της πολιτικής και τεχνικής ταξικής σύνθεσης. Μετασχηματισμοί που είχαν ως αποτέλεσμα το πέρασμα από τα κινήματα της αυτονομίας, του διάχυτου εργοστασίου, της άρνησης της εργασίας στην ανάδυση της ακροδεξιάς, στο μεταφορντισμό, στην επισφάλεια αλλά και τις σημερινές δυνατότητες εξόδου του ανταγωνιστικού κινήματος.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου

Εμείς επισφαλείς;

Περίληψη

Είναι λίγοι αυτοί που δεν γνωρίζουν ότι ένα ολοένα και αυξανόμενο ποσοστό του εργατικού δυναμικού απασχολείται σε δουλειές περιοδικά και ακανόνιστα. Δεν θα ήθελα, όμως, να ασχοληθώ ακόμα με τη βαρύτητα και το περιεχόμενο του οφθαλμοφανούς, μ’ αυτά τα χιλιοειπωμένα συμπερασμάτα τα οποία επιβεβαιώνουν πέραν πάσης αμφιβολίας την ανακάλυψη και την κυκλοφορία της επισφαλότητας και οριοθετούν το αξιωματικό πεδίο αυτής της αναμφισβήτητης ανακάλυψης. Θα ήθελα, αντίθετα, να εξετάσω ένα τμήμα της γραμματικής που χρησιμοποιείται σ’ αυτές τις συζητήσεις. Με τη γραμματική μορφή του ουσιαστικού, η «επισφαλότητα» είναι και περισσότερο «βαρειά» ως έννοια και λιγότερο σαφής απ’ ότι τα περισσότερα ουσιαστικά. Αν μπορούμε να πούμε κάτι με βεβαιότητα για την επισφαλότητα, είναι ότι ως έννοια «αμφιρρέπει». Για αρχή, μπορούμε να δώσουμε έμφαση σε μερικές από τις αντιθέσεις που χαρακτηρίζουν μεγάλο μέρος της συζήτησης για την επισφαλή εργασία. Μερικές από αυτές τις αντιθέσεις εντοπίζονται κάτω από διάφορες παροδικές επικεφαλίδες που θέτουν το πλαίσιο για τη διακύμανση μεταξύ ρύθμισης και απορρύθμισης, οργάνωσης και διασποράς, ομογενοποιημένου και απτού χρόνου, εργασίας και ζωής.

διαβάστε όλο το κείμενο εκτύπωση κειμένου